นึกย้อนไปเมื่อ 28 ปีก่อน ยังจำได้แม่นยำว่าตอนสอบเพื่อขอใบอนุญาตตัวแทนประกันชีวิต ในหนังสืออ่านเตรียมสอบระบุเรื่องการชำระเบี้ยประกันเป็นหน้าที่ของผู้เอาประกัน ตัวแทนที่ไปเก็บเบี้ยประกันถือว่าเป็นผู้มีความขยันหมั่นเพียรในการบริการ


“จากการทำงานมานานพบว่าคนส่วนใหญ่มีวินัยดีในเรื่องการชำระเบี้ยประกัน ตั้งใจจะหยิบยกบางรายที่รู้สึกประทับใจ เนื่องจากเป็นวินัยท่ามกลางความลำบากและอุปสรรคถาโถม และสิ่งที่เกิดขึ้นได้สร้างผลกระทบเชิงบวกต่อคนที่เขารักอย่างมากเหมือนชีวิตผกผันจากดิ่งลงกลายเป็นสามารถดำรงชีวิตต่อไปได้ในมาตรฐานเดิม สไตล์การใช้ชีวิตใกล้เคียงก่อนการเกิดการสูญเสียผู้หารายได้”


ขอทำความเข้าใจคำศัพท์พื้นฐาน เพื่อความเข้าใจตรงกันเกี่ยวกับคำว่า


“ผู้เอาประกันภัย” หมายถึงบุคคลที่ตกลงทำสัญญาประกันภัยกับบริษัทประกันชีวิต โดยอาศัยสาเหตุของการมีชีวิตหรือการตายเป็นเงื่อนไขในการจ่ายเงินประกันชีวิต


“ผู้รับผลประโยชน์” หมายถึง บุคคลที่ระบุไว้ในกรมธรรม์ประกันชีวิตว่าจะเป็นผู้ได้รับเงินประกันชีวิตตามเงื่อนไขที่ระบุไว้ในสัญญา


“วินัย” หมายถึง ความสามารถในการควบคุมอารมณ์ และพฤติกรรมของตนเอง โดยเกิดจากความรู้สึกที่เห็นคุณค่าของการประพฤติในสิ่งที่ถูกต้อง เช่น วินัยออมเงิน รู้จักเก็บออมอย่างเป็นระบบ วินัยการชำระเบี้ยประกัน คือการชำระเบี้ยประกันตามกำหนด


“การวางแผนการประกันภัยเป็นส่วนหนึ่งของแผนการเงินเสมอ เนื่องจากแผนการเงินที่วางไว้อาจไม่บรรลุเป้าหมายได้ ถ้าเกิดเหตุการณ์ที่ไม่คาดฝันขึ้นเช่น การเจ็บป่วย การเกิดอุบัติเหตุ เป็นต้น เพราะเหตุการณ์เหล่านี้อาจทำให้เกิดค่าใช้จ่ายที่มากเกินกว่าจะจัดการได้”


ไม่ว่าเวลาผ่านมาสักกี่ปี เหตุการณ์วันที่มอบเช็คสินไหม ให้หญิงวัยชรา วัย 70 ปี ยังตราตรึงในความทรงจำเสมอ ผู้เป็นแม่ไม่มีใครอยากได้เช็คสินไหมมรณกรรมของลูก แต่วันนี้สองมือสั่นเทา ร้องไห้ด้วยความรู้สึกคิดถึงลูก และขอบคุณที่ลูกคิดถึงแม่ เตรียมทุกอย่างไว้ให้แม่อย่างดี

ลูกรู้ว่าแม่เกรงใจพี่ๆ ของลูกที่มีครอบครัว ทุกคนก็ต้องดูแลครอบครัวตัวเอง ถ้าวันที่ต้องไปหาหมอตามนัดทุกครั้ง แม่ต้องให้เขาเหล่านั้นเป็นคนจ่าย แม่ทุกข์ใจด้วยความเกรงใจทั้งเขยทั้งสะใภ้ แม่เคยค้าขายเปิดร้านอาหารแทบไม่มีวันหยุด ตอนที่ลูกยังเล็ก พอแก่ตัวไร้เรี่ยวแรงทำงานไม่ไหว เงินเก็บแทบไม่มี เพราะลูกหลายคน แม่ส่งให้เรียนปริญญา ด้วยเงินกำไรจากการขายอาหารก็ทำไปใช้ไป


ตอนที่ลูกยังอยู่ลูกดูแลค่าใช้จ่ายส่วนนี้แทนพี่น้องคนอื่น เพราะเห็นว่าตนเองยังไม่มีครอบครัว พอมีกำลังช่วยเหลือทางบ้านและทุกคนด้วยการดูแลพ่อแม่ทั้งเวลาและเงินทอง พร้อมกันนี้เช็คสินไหมอีกใบ ได้ถูกส่งมอบให้น้องสาวที่เสียสละลาออกจากงานมาดูแลพี่ชาย ขณะต้องพักรักษาตัวในโรงพยาบาลเกือบหนึ่งปีเต็ม ความรักความห่วงใยส่งต่อมา ส่งกลับไปอย่างสวยงาม อย่างน้อยได้เป็นทุนให้น้องได้ก้าวต่อไปในสังเวียนชีวิต


“เคสที่พลาดไม่ได้ที่ต้องเขียนถึงเพื่อระลึกถึงความมีวินัยการเงินของคุณลูกค้าท่านหนึ่ง ทุกปีเมื่อใกล้ถึงกำหนดชำระเบี้ยประกัน ในสมัยก่อนนั้นยังไม่มีระบบการชำระเงินที่ให้สะดวกผ่านมือถือเหมือนทุกวันนี้ ดีขึ้นมานิดนึงตรงที่สามารถชำระผ่านเคาน์เตอร์ธนาคารได้ ลูกค้ารายนี้หลังจากเริ่มมีสุขภาพอ่อนแอเพราะพิษสุราจึงไม่ค่อยมีแรงทำงาน ไม่มีรายได้ อาศัยรายได้เล็กน้อยจากสวนยางพาราที่เป็นมรดกบ้างเล็กน้อยก็สะสมอดออมไว้เพื่อชำระเบี้ยประกัน ไม่เคยพลาดแม้แต่ปีเดียว”


ระหว่างนั้นก็มีได้ใช้ประโยชน์บ้างเมื่อเข้ารักษาตัวในโรงพยาบาล จนกระทั่งชำระครบ 20 ปีซึ่งในสัญญาจะคุ้มครองชีวิตไปตลอดชีพ หรือจนอายุครบ 99 ปี ในขณะที่ต้องส่งเบี้ยประกันสัญญาเพิ่มเติมต่อไป ตัวแทนเข้าไปอธิบายทบทวนได้ไม่ถึงเดือนก็ได้ทราบข่าวร้ายว่าเป็นโรคมะเร็งและโรคร้ายได้คร่าชีวิตเขาไปอย่างรวดเร็ว ใช้เวลารักษาไม่ถึง 4 เดือน สัมผัสได้ถึงเจตนาแน่วแน่ของผู้เอาประกันท่านนี้ ที่จะรักษากรมธรรม์ไว้ให้ได้ ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้น จะต้องส่งชำระเบี้ยประกันตามกำหนดให้ได้


“หลังจากเสียชีวิต ผู้รับประโยชน์ซึ่งเป็นแม่หม้ายที่มีอาชีพเป็นแม่บ้านก็ได้รับความอุ่นใจที่จะมีเงินไปสะสางหนี้สิน ที่ยืมมารักษาสามี และยังมีเงินเหลือไว้ลงทุนเปิดร้านเล็กๆ ค้าขายเพื่อเลี้ยงชีพต่อไป”


ตัวอย่างแบบนี้มีเยอะมาก ทุกเหตุการณ์ที่ผู้รับผลประโยชน์ได้รับเช็คสินไหมล้วนสร้างความผกผัน จากความทุกข์ใจลำบากที่จะก้าวต่อไป โดยขาดซึ่งผู้นำครอบครัวหรือเป็นรายได้หลัก เป็นความอุ่นใจ ความรัก ความคิดถึง พร้อมความขอบคุณ ที่ผู้รับผลประโยชน์อยากบอกผู้เอาประกัน ผู้ที่ทำให้ชีวิตดำเนินต่อไปได้ แม้มีอุปสรรคเข้ามา


ในฐานะผู้ดูแลความฝันและเป้าหมายของผู้เอาประกัน อยากบอกว่า “วินัยการเงิน” ในการชำระเบี้ยประกัน เป็นเรื่องจำเป็นมาก เพราะคนที่ได้รับเช็คครบสัญญาอาจเป็นตัวผู้เอาประกันเองในวัยเกษียณ ถ้าชีวิตเดินมาไม่ถึงวันครบสัญญา คนที่ได้รับเช็คไม่ใช่ใคร คือ คนที่คุณรัก คนที่ระบุชื่อเป็นผู้รับประโยชน์ คุณสามารถเป็นผู้สร้างความผกผันให้ชีวิตของคนที่คุณรักได้อย่างแท้จริง


ติดตามความรู้และข่าวสารสมาคมนักวางแผนการเงินไทย ได้ที่LINE@cfpthailand, สมาคมนักวางแผนการเงินไทย Facebook Fanpageและ www.tfpa.or.th