Fun of Funds: รู้หรือไม่?...ปัจจุบัน “ตลาดตราสารหนี้” คิดเป็นสัดส่วน 96.3% ของ GDP เป็นอีกหนึ่งเสาหลักการะดมทุนที่สำคัญของประเทศไทย


สิ้นไตรมาสที่2/26 มีมูลค่าคงค้างตลาดตราสารหนี้ไทยรวม 18.3 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้น 2% จากสิ้นปีก่อน โดยเป็นการเพิ่มขึ้นของพันธบัตรรัฐบาลเป็นสำคัญ


โดยช่วงครึ่งปีแรกมีมูลค่าการออก “หุ้นกู้” ระยะยาว 409,670 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 2.7% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน จากการออกเพิ่มขึ้นของหุ้นกู้กลุ่ม “Investment Grade” (IG) +4.57% ในขณะที่กลุ่ม “High Yield” (HY) ออกลดลง -23.72%


โดยกลุ่มอุตสาหกรรมที่มียอดการออกสูงสุด 3 อันดับแรก ได้แก่ ENERGY, FINANCE และ PROPERTY ตามลำดับ


การเคลื่อนไหวในตลาดตราสารหนี้ในช่วงครึ่งแรกปี26 และทิศทางจากนี้จะเป็นเช่นไรนั้น ทางทีมงาน ‘โต๊ะกองทุน Wealthy Thai’ มีข้อมูลที่น่าสนใจมาอัปเดตให้ฟังกัน

“ThaiBMA” เปิดยุทธศาสตร์ 4 ปี เดินหน้าสู่ “The RISE of Thai Bond Market”

โดย “อริยา ติรณะประกิจ” กรรมการผู้จัดการ สมาคมตลาดตราสารหนี้ไทย (ThaiBMA) บอกว่า แผนยุทธศาสตร์ 4 ปี (2026 – 2029) “The RISE of Thai Bond Market”  เพื่อยกระดับ และขับเคลื่อนตลาดตราสารหนี้ไทย ภายใต้หลักการ "Trust, Innovation, and Sustainability"  เพื่อมุ่งสู่เป้าหมายสูงสุดในการสร้างตลาดตราสารหนี้ที่ยั่งยืน ประกอบด้วย


R: Roles & Regulation (ยกระดับบทบาทและการกำกับดูแลเชิงรุก) - ยกระดับเกณฑ์ SRO เชิงรุกเพื่อปกป้องนักลงทุนตั้งแต่ตลาดแรก ควบคู่กับการเป็นตัวกลางขับเคลื่อนนโยบายและร่วมเสนอแนะปรับปรุงกฎหมายที่เกี่ยวข้องในการคุ้มครองผู้ลงทุน รวมถึงขยายบทบาทในการเป็นที่ปรึกษาระดับนานาชาติเพื่อส่งออกโมเดลของ ThaiBMA ไปสู่ตลาดเกิดใหม่

(อริยา ติรณะประกิจ)

I: Infrastructure Modernization (การปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานรองรับยุคดิจิทัล) - สร้างโครงสร้างพื้นฐานข้อมูลกลางของตลาด (Information Backbone) ซึ่งรวมถึงการพัฒนาระบบขึ้นทะเบียนตราสารหนี้รูปแบบใหม่ที่เชื่อมโยงกับสำนักงาน ก.ล.ต. อย่างไร้รอยต่อ  การเปิดตัวระบบ BHR Portal เพื่อเพิ่มศักยภาพการกำกับดูแลให้แก่ผู้แทนผู้ถือหุ้นกู้ และการยกระดับแอปพลิเคชัน MeBond ให้ตอบสนองนักลงทุนรายย่อย


S: Sustainability & Education (การส่งเสริมความยั่งยืนและองค์ความรู้) - จัดตั้งศูนย์กลางข้อมูล ESG Bond Data Hub ตามมาตรฐานสากล ICMA  ควบคู่กับการสร้างความเข้าใจในผลิตภัณฑ์ตราสารหนี้ (Bond Literacy)


E: Expanded Products & Valuation (การขยายผลิตภัณฑ์บริการและการประเมินมูลค่าด้วย AI) - ยกระดับการให้บริการข้อมูลและการประเมินมูลค่าตราสารหนี้ให้ครอบคลุมนวัตกรรมทางการเงินรูปแบบใหม่ เช่น Tokenized products และเตรียมเปิดตัว “Bond AI” เพื่อเป็นผู้ช่วยนักลงทุนรายย่อย พร้อมทั้งนำเทคโนโลยี AI มาใช้ในการวิเคราะห์ตลาดและพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ


“เป้าหมายของแผนยุทธศาสตร์ ‘RISE’ ในครั้งนี้ คือการขับเคลื่อนตลาดตราสารหนี้ไทยไปสู่การเป็น 'Sustainable Bond Market' หรือ ‘ตลาดตราสารหนี้ที่ยั่งยืนในทุกมิติ’ ทั้งการเติบโตด้านนวัตกรรม ความน่าเชื่อถือในระบบกำกับดูแล และการเป็นเสาหลักที่แข็งแกร่งในการสนับสนุนเศรษฐกิจสีเขียวและสังคมไทยอย่างยั่งยืน โดย ThaiBMA พร้อมจับมือกับพันธมิตรทุกภาคส่วนเพื่อผลักดันวิสัยทัศน์นี้ให้สำเร็จตามแผนงาน” 

ครึ่งปีแรก “ต่างชาติ” ซื้อสุทธิตราสารหนี้ไทย 3 หมื่นล้านบาท มียอดถือครอง 9.47 แสนล้านบาท...ส่วนครึ่งหลังปีนี้มี “หุ้นกู้” ครบกำหนด 4.2 แสนล้านบาท กว่า 90% เป็น “Investment Grade”

ในไตรมาสที่2/26 นักลงทุนต่างชาติยังคงซื้อสุทธิอีก 10,453 ล้านบาท ต่อเนื่องจากไตรมาสแรก โดยเป็นการซื้อสุทธิในเดือนเม.ย. และพ.ค. และขายสุทธิในเดือนมิ.ย. หลังจากเริ่มมีความชัดเจนในการเจรจายุติสงครามสหรัฐ-อิสราเอลกับอิหร่าน ทำให้ ณ สิ้นไตรมาสที่2/26 นักลงทุนต่างชาติซื้อสุทธิตราสารหนี้ไทยรวม 30,043 ล้านบาท และมียอดการถือครอง 9.47 แสนล้านบาท คิดเป็น 5.2% ของมูลค่าคงค้างตลาดตราสารหนี้ไทย โดยตราสารหนี้ไทยที่ต่างชาติถือครองมีอายุคงเหลือเฉลี่ย 8.5 ปี เพิ่มขึ้นจาก 8.1 ปี เมื่อสิ้นปีที่ผ่านมา

“ส่วนมูลค่าหุ้นกู้ครบกำหนดในครึ่งหลังปี26 เท่ากับ 416,877 ล้านบาท แบ่งเป็นหุ้นกู้ในกลุ่ม Investment Grade 90% และ High Yield (รวม Non-rated bond) อีก 10% โดยผู้ออกหุ้นกู้รายใหญ่ 10 อันดับแรกอยู่ในกลุ่ม Investment Grade มีอัตราส่วนความสามารถในการชำระดอกเบี้ย (Interest Coverage Ratio) ระหว่าง 2.08 -10.6 เท่า ขณะที่อัตราส่วนหนี้สินต่อทุน (Debt to Equity) ส่วนใหญ่อยู่ในระดับไม่เกิน 2 เท่า”


คาดอัตราดอกเบี้ยนโยบายในช่วงครึ่งหลังปี26 มีแนวโน้มทรงตัว ผลสำรวจจากผู้ร่วมตลาดส่วนใหญ่คาดว่า “คณะกรรมการนโยบายการเงิน” (กนง.) จะคงอัตราดอกเบี้ยนโยบายที่ 1.00%

ชงแก้ “กฎหมาย” เปิดช่อง “ผู้แทนผู้ถือหุ้นกู้” ดูแลผลประโยชน์นักลงทุนได้ดีขึ้น

ปัจจุบันบทบาทของ “ผู้แทนผู้ถือหุ้นกู้” ยังมีข้อจำกัดอยู่ เช่น บางกรณีผู้แทนผู้ถือหุ้นกู้อาจทำแทนนักลงทุนไม่ได้ เพราะกฎหมายไม่ได้ให้อำนาจไว้ ก็อาจต้องไปแก้ทั้งใน “พ.ร.บ.ล้มละลาย” และ “พ.ร.บ.หลักทรัพย์” ซึ่งฝั่งสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) ก็รับไปดูแล แต่เรายังพบว่า มีอีกหลายจุดที่ยังเป็นช่องว่างอยู่ การแก้เฉพาะ “พ.ร.บ.หลักทรัพย์” อาจไม่เพียงพอ แต่อาจต้องไปแก้ใน “พ.ร.บ.ล้มละลาย” ด้วยเช่นกัน


ยกตัวอย่างเช่น “ผู้ออกหุ้นกู้” ถูก ก.ล.ต. กล่าวโทษแล้วว่า มีการตกแต่งงบการเงิน แต่แผนฟื้นฟูกิจการของเขาในตอนนั้นยังไม่ตกไป เขายังเป็นผู้ทำแผนอยู่ หรือกรณีที่ ก.ล.ต. ระบุว่า มีการสร้างเจ้าหนี้ปลอม แต่แผนไม่ได้เป็นโมฆะ แผนยังคงอยู่เช่นเดิม จุดเหล่านี้ควรต้องบูรณาการกัน ไม่ว่าจะอยู่ภายใต้ “กระทรวงการคลัง” หรือ “กระทรวงยุติธรรม” แต่ต้องมองภาพรวมทั้งหมด


“เรื่องนี้อาจไม่ง่าย จึงบอกว่าเป็นยุทธศาสตร์ 4 ปี คงไม่สามารถแก้ให้เสร็จได้ภายในวันนี้หรือพรุ่งนี้ แต่ต้องใช้ระยะเวลา และต้องอาศัยการผลักดันจากหลายฝ่าย เราอยากยกประเด็นนี้ขึ้นมาให้เห็นว่า เป็นเรื่องจำเป็นที่ต้องช่วยกันทำ เพราะสุดท้ายแล้ว เราต้องการปกป้องผลประโยชน์ของนักลงทุน และเราเห็น pain point ของนักลงทุนว่ามีอยู่จริง”


ภาพรวม “ตลาดตราสารหนี้ไทย” ช่วงครึ่งแรกปี26 ยังคงเติบโตได้ท่ามกลางเศรษฐกิจที่ชะลอตัว และยังคงเป็น “ทางเลือกการลงทุน” ที่ตอบโจทย์นักลงทุนที่สนใจได้เป็นอย่างดีในยุค “ดอกเบี้ยเงินฝาก” ต่ำเช่นนี้ ส่วนผลตอบแทนก็มีหลากหลายขึ้นกับความสามารถในการรับความเสี่ยงของตัวนักลงทุนเองเป็นสำคัญ